Đạo giả
Vạn vật chi áo,
Thiện nhân chi bửu,
Bất thiện nhân chi sở bảo.
Thiện ngôn khả dĩ thị tôn,
Hành khả dĩ gia nhân.
Nhân chi bất thiện,
Hà khí chi hữu?

Cố,
Lập thiên tử,
Trí tam công.
Tuy hữu củng bích,
Dĩ tiên tứ mã,
Bất như toạ tiến thử Đạo.
Cổ chi sở dĩ quí thử Đạo giả hà?
Bất nhật dĩ cầu đắc,
Hữu tội dĩ miễn da?

Cố,
Vi thiên hạ quí dã.

Đạo là
Chỗ chứa sâu kín của vạn vật,
Châu báu của người lành,
Chỗ nương dựa của kẻ không lành.
Lời hay có thể được đắc giá,
Việc hay có thể tăng giá con người.
Nhưng còn kẻ không lành,
Sao lại bỏ chúng?

Bởi vậy,
Mới lập đấng thiên tử,
Mới đặt bậc tam công.
Tay cầm củng bích,
Ngồi xe bốn ngựa,
Nhưng sao bằng ngồi yên trên Đạo mà trị dân.
Người xưa sở dĩ quí Đạo ấy là tại sao?
Không ngày nào họ không cần cho được đó,
Cho nên dù có lỗi cũng được miễn, hay sao?

Vì vậy,
Nó là vật quí của thiên hạ.

Đại quốc giả hạ lưu,
Thiên hạ chi giao,
Thiên hạ chi tẫn.
Tẫn thường dĩ tịnh thắng mẫu,
Dĩ tịnh vi hạ.

Cố,
Đại quốc dĩ hạ tiểu quốc,
Tắc thủ tiểu quốc.
Tiểu quốc dĩ hạ đại quốc,
Tắc thủ đại quốc.

Cố,
Hoặc hạ dĩ thủ,
Hoặc hạ nhi thủ.
Đại quốc bất quá dục kiêm súc nhân.
Tiểu quốc bất quá dục nhập sự nhân.
Phù lưỡng giả các đắc kì sở dục.
Đại giả nghi vi hạ.

Nước lớn mà làm chỗ thấp,
Sẽ là chỗ hợp lại của thiên hạ,
Là giống cái của thiên hạ.
Giống cái thường lấy Tịnh mà thắng giống đực,
Lấy Tịnh làm chỗ thấp.

Nên,
Nước lớn hạ mình trước nước nhỏ,
Ắt đặng nước nhỏ xưng thần.
Nước nhỏ hạ mình trước nước lớn,
Ắt đặng nước lớn che chở.

Nên,
Hoặc hạ mình để đặng,
Hoặc hạ mình mà đặng.
Nước lớn chẳng qua muốn gồm nuôi người.
Nước nhỏ chẳng qua muốn vào thờ người.
Cả hai đều đặng chỗ muốn của mình.
Bậc lớn nên hạ mình.

Trị đại quốc nhược phanh tiểu tiên.
Dĩ Đạo lị thiên hạ,
Kì quỉ bất thần.
Phi kì quỉ bất thần,
Kì thần bất thương nhân.
Phi kì thần bất thương nhân,
Thánh nhân diệc bất thương nhân.
Phù lưỡng bất tương thương,
Cố Đức giao qui yên.

Trị nước lớn, khác nào nấu cá nhỏ.
Lấy Đạo mà điều khiển thiên hạ,
Quỉ cũng không lộ thần oai.
Không phải quỉ không lộ được thần oai,
Mà vì quỉ không làm hại được người.
Không phải là thần không hại được người,
Mà vì thánh nhân không hại người.
Cả hai đều không hại người,
Nên Đức của họ nối nhau về một chỗ.

Trị nhân sự thiên mạc nhược sắc.
Phù duy sắc thị vị tảo phục.
Tảo phục vị chi trọng tích đức.
Trọng tích đức tắc vô bất khắc.
Vô bất khắc tắc mạc tri kì cực.
Mạc tri kì cực khả dĩ hữu quốc.

Hữu quốc chi mẫu,
Khả dĩ trường cửu.
Thị vị thâm căn cố đế.
Trường sinh cửu thị chi đạo.

Trị người, giúp trời; không chi bằng tiết kiệm.
Tiết kiệm phải là việc lo đầu tiên.
Lấy nó làm việc lo đầu tiên thì chứa được đức.
Chứa được đức thì không gì là không thắng được.
Không ai biết được chỗ cùng cực của nó, thì mới có thể nắm giữ được nước.

Giữ được Mẹ của nước,
Thì mới có thể lâu dài.
Đó gọi là rễ sâu gốc bền.
Cái đạo trường sinh cửu thị.

Kì chính muộn muộn,
Kì dân thuần thuần.
Kì chính sát sát,
Kì dân khuyết khuyết.

Hoạ hề phúc chi sở ỷ,
Phúc hề hoạ chi sở phục.
Phúc tri kì cực?

Kì vô chính,
Chính phục vi kì,
Thiện phục vi yêu.
Nhân chi mê,
Kì nhật cố cửu.

Thị dĩ Thánh nhân,
Phương nhi bất cát,
Liêm nhi bất quế,
Trực nhi bất tử,
Quang nhi bất diệu.

Chính lệnh lờ mờ,
Thì dân ôn hoà.
Chính lệnh dòm dò,
Thì dân lỗi lầm.

Hoạ là chỗ dựa của phúc,
Phúc là chỗ núp của hoạ.
Ai biết chỗ cùng của nó?

Trên mà không ngay thẳng,
Thì ngay trở thành nguỵ,
Thiện trở thành tà.
Cái mê của người,
Có đã lâu rồi.

Bởi vậy bậc Thánh nhân:
Để vuông vức mà không đẽo gọt,
Cảm hoá người mà không tổn thương.
Kéo cho ngay mà không sửa dạy.
Rọi ánh sáng mà không chói loà.