All posts by Trần Can

I am a professional photographer in Buôn Ma Thuột, Central Highlands of Vietnam.

Quê Xa và nhạc sĩ Đức Trí

Quê Long An nhưng sinh năm 1973 tại Saigon. Nhạc sĩ Đức Trí là người mẫu người ít nói nhưng tự tin. Rất tự tin nữa là đằng khác. Cặp lông mày rậm, mắt lơ đãng hay nhìn xa (và trông rộng). Đang là nhà hòa âm, sáng tác ăn khách hàng đầu giữa giai đoạn nhạc Việt ăn nên làm ra (thời điểm 1996-2000), đùng một cái Trí bỏ ngang hết, khăn gói sang Mỹ học nhạc. Trí hiểu rằng “trong các loại hình đầu tư thì đầu tư cho kiến thức không bao giờ lỗ”.Nhưng thực tế cũng không hề dễ dàng. Tiền dành dụm mấy năm trời làm nhạc công, hòa âm, sản xuất băng đĩa ở VN chỉ đủ để Trí đóng học phí và ăn ở tại Boston đắt đỏ trong vòng… một năm.

Xoay xở tứ bề, từ gia sư dạy nhạc, đi đánh keyboards nhà hàng, hòa âm theo đặt hàng từ các ca sĩ trong nước hay viết nhạc cho ca sĩ hải ngoại hát, Trí mới đủ chi phí theo học các năm sau. Cuối cùng thì anh cũng tốt nghiệp ngành âm nhạc đương đại (contemporary music) tại Trường Berklee danh tiếng.

Continue reading Quê Xa và nhạc sĩ Đức Trí

Bài tình cho giai nhân và văn chương Quốc Bảo

Bài tình cho giai nhân là một ca khúc hay của nhạc sĩ Quốc Bảo, hay bởi nó đẹp, mượt mà không chỉ bởi cấu trúc âm nhạc mà còn ở ca từ mang đậm chất thơ.

Quốc Bảo là một nhạc sĩ nhưng với văn chương, anh cũng rất có duyên, anh hay viết những bài viết ngắn cho các tạp chí trong nước để nói lên quan niệm của mình với nhiều vấn đề cuộc sống.

Xin được trích một đoạn văn chương Quốc Bảo để minh  họa cho bài hát mà mình muốn giới thiệu với các bạn hôm nay…

 

Tôi thích những vẻ đẹp không cân đối, khác với khuôn mẫu cổ điển. Tôi thích một chút xộc xệch, một chút thiếu hụt. Nhưng có một tiêu chuẩn mà nếu tôi đã xem là người đẹp thì không thể không có: chiếc cổ. Cổ phải thon, gọn, mảnh mai và cao ba ngấn, trắng như men sứ. Như tượng hoàng hậu Ai Cập Nefertiti. Quỳnh Như hay Xuân Lan đều có ngấn cổ đẹp như tượng tạc, thì nhất định họ phải đẹp trong mắt tôi.Quan niệm nhan sắc của tôi có thể tóm lược ở hai câu thơ Du Tử Lê:

Tóc nồng hương trẻ dại
Ngực trầm hương ấu thơ

Continue reading Bài tình cho giai nhân và văn chương Quốc Bảo

Nhạc sĩ Quốc Bảo và ca khúc Bình Yên


 

Quốc Bảo là một nhạc sĩ sáng giá của âm nhạc Việt Nam đương đại. Nhạc của anh thiên về chất trữ tình, sâu lắng, không dễ hát nhưng lại có sức cuốn hút đặc biệt bởi ca từ giàu chất thơ, điều mà đa số các nhạc sĩ sáng tác thời bây giờ đang thiếu một cách nghiêm trọng.

Là một người đa- tài -hoa, nhạc sĩ Quốc Bảo còn hoạt động cả bên lãnh vực văn chương và nhiếp ảnh, và ở nơi nào anh cũng ghi lại dấu ấn của mình một cách thơ mộng.

Mời các bạn nghe ca khúc Bình Yên của nhạc sĩ Quốc Bảo, do cha con ca sĩ Trần Hiếu và Trần Thu Hà trình bày, một bài hát rất đáng nghe:

Lời bài hát Bình Yên

Bình yên một thoáng cho tim mềm
Bình yên ta vào đêm
Bình yên để đóa hoa ra chào
Bình yên để trăng cao
Bình yên để sóng nâng niu bờ
Bình yên không ngờ
Lòng ta se sẽ câu kinh bình yên

Continue reading Nhạc sĩ Quốc Bảo và ca khúc Bình Yên

Sergey Paramonov, thiên thần gẫy cánh…

 

Giọng hát của một cậu bé người Nga đã làm say mê những người yêu nhạc. Đó là Serezha Paramonov – đơn ca trong Dàn Đại đồng ca Thiếu nhi của Đài Phát thanh Mátxcơva (Liên Xô). Sở hữu giọng hát cao và trong vắt, cậu trở thành siêu sao của Liên Xô trong thập niên 1970.

Serezha sinh trưởng trong một gia đình lao động bình thường. Chính sự xuất thân đó khiến Serezha trở thành một đội viên ưu tú. Cậu xuất hiện tại những chương trình biểu diễn đỉnh cao của Liên Xô, thường xuyên xuất hiện trên sóng phát thanh và truyền hình, đi lưu diễn ở các nước trong khối xã hội chủ nghĩa. Serezha còn thay mặt cho toàn bộ thiếu nhi Liên Xô tặng hoa Tổng bí thư Leonid Brezhnev tại Đại hội Đảng Cộng sản Liên Xô.

Continue reading Sergey Paramonov, thiên thần gẫy cánh…

Declan Galbraith và ca khúc Tell Me Why

 
Chào các bạn,

Ca khúc Tell me why nằm trong album Tell me why của Declan Galbraith, một trong các ca khúc đã làm nên tên tuổi cho giọng ca thiên thần đến từ xứ sương mù.

Bài hát là một tiếng thức tỉnh với cả thế giới đang ngập vùi trong sự vô tâm và quên đi những nỗi đau mà hàng ngàn con người, hàng ngàn sinh vật phải hứng chịu. Ca khúc được thể hiện bởi một cậu bé (Declan), với một giọng ca trong vắt, thanh khiết nhưng lại có sức mạnh tuyệt vời.

Không có gì ngạc nhiên khi ca khúc Tell me why do Declan Galbraith đã có hơn 9 triệu lượt truy cập trên You Tube, bởi nó quá hay và xúc động…

Mời các bạn.

Trần Can,

 

Tell Me Why

In my dreams, Children sing
A song of love for every boy and girl
The sky is blue, the fields are green
And laughter is the language of the world
Then I wake and all I see is a world full of people in need

Continue reading Declan Galbraith và ca khúc Tell Me Why

Nhạc sĩ Nguyễn Văn Quỳ và Dạ Khúc

Chào các bạn,

Hôm này mình xin được đến giới thiệu đến các bạn nhạc sĩ Nguyễn Văn Quỳ, người thường được các bạn bè nước ngoài gọi là “Beethoven Việt Nam”, qua một bài viết trên trang web “Thăng Long – Hà Nội”, một video Người Hà Nội, và bản Dạ Khúc của ông qua bốn giọng ca khác nhau–Thái Thanh, Mai Hương, Lệ Thu, Trần Thái Hòa.

Chúc các bạn một ngày vui.

Trần Can

Nhạc sĩ Nguyễn Văn Quỳ – Cây vĩ cầm lặng lẽ

NS_NVQ
Nhạc sĩ Nguyễn Văn Quỳ. (Ảnh: TT&VH)

Nguyễn Quang Bích ở Hà Nội là một con phố đẹp và yên tĩnh, với những mái nhà xưa cũ nhấp nhô phủ bóng lên nhau.

Trong một căn nhà cổ trên con phố này là nơi sinh sống của nhạc sĩ Nguyễn Văn Quỳ, người từ lâu lắm rồi đã được gọi bằng danh xưng đầy yêu mến: “Beethoven của Việt Nam.”

Continue reading Nhạc sĩ Nguyễn Văn Quỳ và Dạ Khúc

Bí mật của cây đàn vĩ cầm Stradivarius

 
Tại sao một cây Strad nặng khoảng 1kg lại có giá cao hơn các loại đàn bậc thầy khác như Amati, Bergonzi, Ceruti, Guadagnini và Rogeri? Các chuyên gia cho rằng giá trị của nó là từ âm thanh của loại gỗ tạo nên thùng đàn. Theo các nhạc sĩ lừng danh, Strad tạo nên những âm thanh mềm mại nhưng vang vọng đến từng góc khán phòng biểu diễn.

Theo một truyền thuyết, vào một đêm trăng tròn, Stradivari từ Cremona (nơi ông lập xưởng đóng đàn năm 1666, gần 100 năm sau khi những cây đàn violon đầu tiên xuất hiện tại Ý, Anh, Ba Lan) lên núi Alpes để chọn cây vân sam làm thùng đàn. Ông áp tai vào cây, dùng búa gõ để nghe tiếng ngân, nếu hài lòng thì ông chặt cây ấy. Có lẽ ông đã “trúng vụ” trong mùa đông khắc nghiệt kéo dài từ giữa thế kỷ 17 đến năm 1715: cây mọc chậm hơn bình thường, thớ gỗ mịn hơn và chắc hơn, truyền sóng âm tốt hơn gỗ mọc trong thời tiết ấm áp.

Continue reading Bí mật của cây đàn vĩ cầm Stradivarius

Joe Dassin, chàng ca sĩ Mỹ hát nhạc Pháp



 

Sau này chúng ta mới nghe khái niệm ”công dân toàn cầu” chứ với Joe Dassin, điều này đã xảy ra từ rất lâu.Sinh tại New York năm 1938, Joe Dassin (tên thật là Joseph Ira Dassin) xuất thân từ một gia đình khá giả có dòng máu nghệ sĩ. Thân phụ của anh là đạo diễn Jules Dassin, người Nga gốc Do Thái.

Trở lại Pháp giữa thập niên 60, Joe Dassin tiếp tục đi làm để kiếm sống, nhưng không tìm thấy một nghề nào thích hợp với mình (nấu ăn, chạy bàn, viết báo lấy tiền nhuận bút, kỹ thuật viên cho đài phát thanh).

Mãi đến cuối năm 1965, anh mới gặp một nhà sản xuất làm việc cho hãng đĩa CBS. Vào lúc mà phong trào nhạc trẻ đang trở nên cực thịnh tại Pháp với những thần tượng như Sylvie Vartan, Françoise Hardy hay Christophe, Joe Dassin lại ghi âm một ca khúc country bằng tiếng Pháp (Je change un peu de vent), chuyển thể từ nhạc đồng quê của Hoa Kỳ. Ca khúc đầu tay này không có ai mua, chỉ bán được chưa tới hai ngàn bản, trong khi các ca sĩ ăn khách thời đó bán hơn cả triệu.

Continue reading Joe Dassin, chàng ca sĩ Mỹ hát nhạc Pháp

Ngọc quý trước điểm tâm – Joshua Bell

 
Chào các bạn,

Đây là câu chuyện có thật năm 2007, do báo Washington Post dàn xếp, như bài báo Washington Post ở cuối bài này.

Tại một ga xe điện ngầm thủ đô Washington vào buổi sáng tháng Giêng lạnh lẽo năm 2007, một người đàn ông đàn liên tục 6 tấu khúc của Bach trên cây đàn vĩ cầm trong 45 phút. Ước chừng hơn 2.000 người qua lại cái nhà ga xe điện ngầm kể trên trong khoảng thời gian đó và hầu hết những người ấy đều trên đường đi làm.

Sau ba phút, một người đàn ông trung niên nhận ra là có người đang chơi nhạc. Ông ta chậm bước và ngừng chân trong vài giây rồi lại hối hả theo thời khắc biểu đã định sẵn.
Bốn phút sau, người đàn vĩ cầm nhận được đồng tiền đầu tiên: một phụ nữ vừa đi vừa liệng tiền vô cái nón mà không hề ngừng lại.

Phút thứ sáu: một thanh niên trẻ dựa vào tường và lắng nghe tiếng đàn, sau đó liếc nhìn đồng hồ đeo nơi tay và bước đi.

Continue reading Ngọc quý trước điểm tâm – Joshua Bell

Còn Một Chút Xanh Ngời – Ns. Đỗ Thất Kinh

NS Đỗ Thất Kinh

    Từ một bài giới thiệu ca khúc “Nghìn tay ôm một nụ cười” của Nhạc sĩ Đỗ Thất Kinh trên Đọt chuối non ngày 8.3.2010. Bất ngờ khi tình cờ đọc trên Blog của bạn ThanhDalat một bài viết đầy cảm xúc với ca khúc này.

    Với anh Châu, (tức nhạc sĩ Đỗ Thất Kinh) có lẽ là một niềm vui rất lớn. Hạnh phúc là khi viết nhạc mà có người hiểu, đồng cảm và yêu thích. Nhất là khi ca từ của anh có thể nói là khá trừu tượng và không dễ để cảm nhận.

    Xin gởi lời cảm ơn đến Thanhdalat, một người bạn chưa quen. Và, xin phép được giới thiệu bài viết rất hay của bạn như một hạnh- ngộ- duyên để chia sẻ niềm vui lạ này với riêng nhạc sĩ Đỗ Thất Kinh và với mọi người…

Mọc tay dài…Mọc chân dài…

Mấy lời ca lạ lùng này trong ca khúc “Nghìn tay ôm một nụ cười” của nhạc sĩ Đỗ Thất Kinh cứ đi theo tôi vào giấc ngủ, theo tôi đến những phút tĩnh lặng trong ngày. Bởi nó đi cùng với giai điệu ngọt ngào sâu lắng, da diết nên cứ tự nhiên mà thấm sâu vào tâm hồn tôi.
Nhưng mọc tay dài, mọc chân dài…để làm gì đây?

Mọc tay dài với mây cười nghiêng ngả
Kìa trăng lạnh bước ra hồn ngậm sương.

Continue reading Còn Một Chút Xanh Ngời – Ns. Đỗ Thất Kinh

Johann Pachelbel Canon cung Rê trưởng

Chào các bạn,

Pachebel’s Canon hay Canon cung Rê trưởng (tên gốc Kanon und Gigue in D-Dur für drei Violinen und Basso Continuo, nghĩa là Bản luân khúc cung Rê trưởng cho ba đàn vĩ cầm và bè trầm; còn được biết đến trong tiếng Việt qua các tên Canon hay Canon in D) là một trong những bản nhạc nổi tiếng nhất của Johann Pachelbel. Nó được viết vào khoảng năm 1680, thời kỳ Baroque, như là một bản nhạc giao hưởng dành cho ba đàn vĩ cầm và bè trầm.

Bản nhạc được động đảo mọi người đặc biệt yêu thích vì kiểu chuyển hợp âm dịu dàng và giai điệu du dương như dòng suối mát rất được ưa chuộng và thường được ngân lên trong các lễ cưới.

Mời các bạn nghe qua ba phiên bản.

Phiên bản đầu tiên là dàn hợp tấu nhỏ gồm các nhạc cụ nguyên thủy soạn cho bản nhạc.

Phiên bản hai là dàn đại hòa tấu London Symphony Orchestra.

Phiên bản ba do hai nghệ sĩ guitar Trace Bundy và Sungha Jung (thần đồng Guitar Hàn quốc) trình diễn.

Chúc các bạn một ngày cung trưởng 🙂

Trần Can
.

1. Pachebel Canon in D: dùng các nhạc cụ nguyên thuỷ của bản nhạc


.

2. London Symphony Orchestra

3. Trace Bundy & Sungha Jung ( thần đồng Guitar Hàn quốc) biểu diễn. ( Acoustic Guitar)

Electric Guitar

Nhà thơ Y Phương

Tiểu sử:

Tên thật: Hứa Vĩnh Sước
Dân tộc: Tày
Sinh năm: 1948
Nơi sinh: Trùng Khánh, Cao Bằng
Bút danh: Y Phương
Thể loại: thơ, kịch

Các tác phẩm:

– Người núi Hoa (1982)
– Tiếng hát tháng giêng (1986)
– Lửa hồng một góc (1987)
– Lời chúc (1991)
– Đàn then (1996)
– Thơ Y Phương (2002)

Vài bài thơ của Y Phương:

Tên làng

Con là con trai của mẹ
Người đàn ông ở làng Hiếu Lễ
Ba mươi tuổi từ mặt trận về
Vội vàng cưới vợ

Ba mốt tuổi tập tành nhà cửa
Rào miếng vườn trồng cây rau
Hạnh phúc xinh xinh nho nhỏ ban đầu
Như mặt trời mới nhô ra khỏi núi

Con là con trai của mẹ
Người đàn ông ở làng Hiếu Lễ
Mang trong người cơn sốt cao nguyên
Mang trên mình vết thương
Ơn cây cỏ quê nhà
Chữa cho con lành lặn

Con là con trai của mẹ
Người đàn ông ở làng Hiếu Lễ
Lần đầu tiên ôm tiếng khóc lên ba
Lần đầu tiên sông núi gọi ông bà
Lần đầu tiên nhóm lửa trên mặt nước
Lần đầu tiên sứ sành rạn nứt
Lần đầu tiên ý nghĩ khôn lên

Ý nghĩ khôn lên nỗi buồn thấm tháp
Bàn chân từng đạp bằng đá sắc
Trở về làng bập bẹ tiếng đầu tiên

Ơi cái làng của mẹ sinh con
Có ngôi nhà xây bằng đá hộc
Có con đường trâu bò vàng đen đi kìn kịt
Có niềm vui lúa chín tràn trề
Có tình yêu tan thành tiếng thác
Vang lên trời
Vọng xuống đất
Cái tên làng Hiếu Lễ của con

Phố Xưa

Phố xưa
Bây giờ vẫn như xưa
Những mái nhà nâu
Những cột nhà đen
Đêm đêm lép bép ngọn đèn.

Tôi đi trên con đường xưa
Tránh đứa trẻ đang bò chơi bi
Tránh ông già lim dim sưởi nắng
Tránh người yêu xưa đầu đường áo trắng
Con trên vai đi thẳng chẳng nhìn ai

Giận nhau lâu
Nhớ nhau dài
Tôi trở về tìm người yêu xưa ở phố
Em gọi
Nhưng tôi không ngoái cổ
Giả vờ đi.

Mùa hoa

Mùa hoa
Mùa đàn bà
Mặt đỏ phừng
Thừa sức vác ông chồng
Chạy phăm phăm lên núi.

Mùa hoa
Mùa đàn ông
Mệt như chiếc áo rũ
Vừa vịn vừa đi vừa ngái ngủ.

Nói với con

Chân phải bước tới cha
Chân trái bước tới mẹ
Một bước chạm tiếng nói
Hai bước tới tiếng cười
Người đồng mình yêu lắm con ơi
Đan lờ cài nan hoa
Vách nhà ken câu hát
Rừng cho hoa
Con đường cho những tấm lòng
Cha mẹ mãi nhớ về ngày cưới
Ngày đầu tiên đẹp nhất trên đời.

Người đồng mình thương lắm con ơi
Cao đo nỗi buồn
Xa nuôi chí lớn
Dẫu làm sao thì cha vẫn muốn
Sống trên đá không chê đá gập ghềnh
Sống trong thung không chê thung nghèo đói
Sống như sông như suối
Lên thác xuống ghềnh
Không lo cực nhọc
Người đồng mình thô sơ da thịt
Chẳng mấy ai nhỏ bé đâu con
Người đồng mình tự đục đá kê cao quê hương
Còn quê hương thì làm phong tục
Con ơi tuy thô sơ da thịt
Lên đường
Không bao giờ nhỏ bé được
Nghe con

Y PHƯƠNG

Giải thưởng Văn hóa Phan Châu Trinh 2009: Inrasara

Là Giải thưởng nhằm tôn vinh các học giả Việt Nam và nước ngoài thuộc mọi quốc gia. Giải thưởng được Khoa Quốc tế – Đại học Quốc gia Hà Nội tài trợ cùng đối tác là vài Đại học Quốc tế khác. Năm 2007 Giải thưởng được dành cho dịch giả triết học Bùi Văn Nam Sơn. Năm 2008 hai nhà nghiên cứu là TS David G. Marr (Australia) và TS Yumio Sakurai (Nhật) đoạt Giải.

Năm nay, toàn bộ Ủy viên Hội đồng Khoa học Giải thưởng nhất trí trao cho các công trình nghiên cứu của Inrasara.

Giải thưởng sẽ được phát tại Hà Nội ngày 24-3-2010.

Trần Can xin thông báo cùng các anh chị em trên Đọt Chuối Non & xin chia vui cùng anh Sara.

Sơ lược công trình nghiên cứu của anh Inrasara:

Về nghiên cứu văn hóa Chăm

Văn học Chăm I – Khái luận, NXB Văn hóa Dân tộc, H., 1994.
Văn học dân gian Chăm – Ca dao, Tục ngữ, câu đố.
+ In lần thứ nhất: NXB Văn hóa Dân tộc, H., 1995.
+ In lần thứ hai: NXB Văn hóa Dân tộc, H., 2006.
Văn học Chăm II – Trường ca, sưu tầm – nghiên cứu.
+ In lần nhất: NXB Văn hóa Dân tộc, H., 1995.
+ In lần thứ hai: NXB Văn nghệ, TP Hồ Chí Minh, 2006.
Từ điển Chăm – Việt (viết chung), NXB Khoa học Xã hội, H., 1995.
Từ điển Việt – Chăm (viết chung), NXB Khoa học Xã hội, H., 1996.
Văn hóa – xã hội Chăm, nghiên cứu & đối thoại, tiểu luận
+ In lần thứ nhất: NXB Văn hóa Dân tộc, H., 1999.
+ In lần thứ hai: NXB Văn học, H., 2003.
+ In lần thứ ba: NXB Văn học, H., 2008.
Tự học tiếng Chăm, NXB Văn hóa Dân tộc, H., 2003.
Từ điển Việt – Chăm dùng trong nhà trường (viết chung), NXB Giáo dục, H., 2004.
Sử thi Akayet Chăm, NXB Khoa học Xã hội, H., 2009.

Chủ biên
Tagalau, tuyển tập sáng tác – ¬sưu tầm – nghiên cứu Chăm (10 tập, 2000-2009).
Tủ sách văn học Chăm (10 tập – đã in 3 tập).

Có thể nói không ngoa rằng Inrasara đã làm sống lại văn học cổ điển Chăm, một nền văn học tưởng chừng đã tuyệt diệt, đã suýt bị lãng quên một cách oan uổng.

Là người con của hai nền văn hoá Chăm- Việt, anh đã sưu tầm và chuyển ngữ sang tiếng Việt rất thành công những Arya (Trường ca). Akayet ( Sử thi) Chăm cổ.

Góp phần làm phong phú nền văn hoá đa dân tộc Việt Nam.

Thông tin báo chí tại đây.

Trần Can

Inrasara, chàng Kazik của Mỹ Sơn văn học

Đó chỉ là một cách nói ví von, nhưng rất đúng. Nếu ngày trước không có Kiến Trúc Sư Kasimierz Kwiatkowsky (người Balan -thường gọi thân mật là Kazik), không nằm gai nếm mật chịu muôn ngàn gian khổ thiếu thốn thì chúng ta có thể đã không có một Mỹ Sơn thánh địa hôm nay , chúng ta hãy nghe lại một nhận định của Kazik, khi lần đầu bắt gặp Mỹ Sơn :

    “Người Chăm cổ đã biết thổi hồn vào đất đá; biết dựa vào thiên nhiên để làm nên một Mỹ Sơn tráng lệ , thâm nghiêm và hùng vĩ. Đây là một bảo tàng kiến trúc điêu khắc nghệ thuật vô giá của nhân loại mà chúng ta còn lâu mới hiểu hết.”


Công lao của Kazik bỏ ra cho Mỹ Sơn không nhỏ, ông đã từng thoát chết khi đi cùng đội rà phá bom mìn còn sót lại , đã từng ăn ngủ cùng Mỹ Sơn trong hoàn cảnh thiếu thốn đến cơ cực trong những năm 1980 khi đất nước còn chật vật muôn vạn khó khăn, ông đã từ bỏ những công việc có lương cao và cuộc sống đầy đủ ở quê nhà chỉ để sống cùng và với Mỹ Sơn, tình yêu nghệ thuật kiến trúc cổ của ông làm chúng ta trân trọng và không khỏi cảm động.

Chỉ tiếc một điều khi công lao của ông được đền đáp là lúc ông không còn bên cạnh chúng ta nữa, ông mất năm 1997 thì năm 1999 Mỹ Sơn chính thức được UNESCO công nhận là di sản văn hoá thế giới.

Tượng của ông sẽ được dựng tại Hội An, và sẽ có một con đường mang tên ông ở đô thị cổ này, đó cũng là một cách chúng ta nhớ ơn những gì ông đã làm cho đât nước Việt thân yêu của chúng ta.

Năm 1993, có một bài thơ mang tên Kazik của một thi sĩ lạ hoắc: Inrasara, một nhà thơ Chăm.

    KAZIK

    Như vỗ cánh bay ngược Thời Gian
    bằng đôi tay đại bàng
    Kazik
    bắt mạch đống vụn tàn
    song thoại hồn thiên cổ …

    vỡ lớp bụi ngày tháng và năm
    cho lộ thiên Quá Khứ
    đánh thức Hội An, dựng dậy Mỹ Sơn
    sống lại một trời lẫm liệt…

Đây là một bài thơ rất hay, của một thi sĩ đại diện cho cả cộng đồng Chăm nhỏ bé nói lên lời tạ ơn với Kiến trúc sư Kazik, để rồi sau đó, cũng chính anh trở thành một Kazik trong văn học Chăm, ( và cả văn học Việt ): Inrasara

Năm 1997, giải thưởng của Hội Nhà Văn Việt Nam được trao cho tập thơ Tháp Nắng của một thi sĩ Chăm : Inrasara.

Nhiều người cho đó là một hiện tượng lạ , nhưng đến 2005 một lần nữa, Inrasara khẳng định tài năng thực sự của mình bằng một cú đúp ngoạn mục: giải thưởng của Hội Nhà Văn Việt Nam lần thư 2 và giải thưởng Văn Học Đông Nam Á với tập thơ : Lễ Tẩy Trần Tháng Tư

Vinh hạnh cho Inrasara, cho cộng đồng Chăm và cho cả dân tộc Việt.

Đọc thơ Inrasara, luôn cho ta nhiều cảm xúc khác nhau, tựa như xem một bức tranh vẽ lên toàn cảnh xã hội Chăm, buồn và đẹp, u uẩn và kiêu hãnh, và làm cho người xem luôn cảm thấy day dứt.

    Thấm đẫm sương mù quá khứ
    chàng làm thơ
    những vần thơ
    chảy máu…
    những vần thơ
    lấp lánh
    như giọt nước mắt

    giọt nước mắt
    không rơi được
    chảy ngược
    lên trời
    thành những cánh sao …

    ( thơ Trần Can tặng Inrasara )

Không chỉ làm thơ, Inrasara còn dành rất nhiều tâm huyết và sức lực để nghiên cứu, sưu tầm, dịch thuật và cóp nhặt văn học Chăm, sắp xếp lại cho có hệ thống. Một công việc rất vất vả mà anh ròng rã gánh vác suốt thời tuổi trẻ, đơn thuần chỉ vì tình yêu đối với quê hương và dân tộc Chăm của mình, thật đáng trân trọng.

Từ Inrasara, mọi người đã có một cái nhìn Khác về Chăm.
Đó là điều lớn nhất mà Inrasara đã làm được.
Và nhiều người ( trong đó có tôi, đã phải tự mình đi tìm câu trả lời câu hỏi mà Inrasara đặt ra trong những bài thơ nhức nhối )

Qua những bể dâu lịch sử, người Chăm đã trở thành một bộ phận trong cộng đồng Việt Nam, tôi tin rằng từ sự khai mở quá khứ của Inrasara, những trường ca Chăm tuyệt đẹp: Ariya Xah Pakei, Cam Bini, Bini- Cam, Ppo Parơng, Glơng Anak… sẽ được phổ biến rộng rãi, và sẽ được đưa vào văn học sử Việt Nam.

Khu vườn Văn học sử thêm những bông hoa đầy hương sắc, tại sao không?

Tôi rất thích câu nói : Không có dân tộc nào mất đi, cho dù những biến thiên lịch sử có thể làm mất tên đất nước họ trên bản đồ thế giới, nhưng dân tộc ấy vẫn mãi trường tồn cùng với các dân tộc khác, cho đến ngày cuối cùng của loài người trên mặt đất này. ..

Inrasara, một người con Chăm đẹp đẽ, rất truyền thống và thấm đẫm tinh thần hiện đại, quá khứ và tương lai luôn nối liền trong anh, như một dòng chảy xuyên suốt, không bao giờ ngưng nghỉ …

Xin cảm ơn Kazik, xin cảm ơn Inrasara, những người khai mở cho quá khứ linh hiển lộ thiên …

Trần Can

* Kiếntrúc sư Kasimierz Kwiatkowsky ( tức Kazik ) sinh 1944 tại Lublin, Balan . Mất 1997 tại Huế, Việt Nam

Ảnh nghệ thuật – Nguyễn Hương Vượng (Đắk Lắk)

Chào các bạn,

Nghệ sĩ nhiếp ảnh Nguyễn Hương Vượng (Đắc Lắc) đoạt 4 giải thưởng cao tại cuộc thi ảnh nghệ thuật “64 rd Hong Kong International Salon of Photography 2009”.

Gửi 4 tác phẩm dự thi ở thể loại ảnh digital, NSNA Nguyễn Hương Vượng đã giành được 4 giải thưởng:

– Giải về bộ ảnh đẹp nhất (Best Set of Entries),

– Huy chương vàng của Liên đoàn Nhiếp ảnh nghệ thuật quốc tế (FIAP Gold Medal) cho tác phẩm “Mặt nạ”,

– Huy chương vàng của Hội Nhiếp ảnh Hoa Kỳ (PSA Gold Medal) cho tác phẩm “Chiếc dù đỏ”,

– Huy chương đồng Hồng Kông (PSHK Bronze Medal) cho tác phẩm “Bà nội”.

Xin giới thiệu đến các bạn bốn tấm ảnh này dưới đây, cùng một số các tấm ảnh nổi tiếng khác của anh Vượng.

Chúc mọi người một ngày tươi vui !

Trần Can

Tai Họa

Bà Nội

Dù Đỏ

Mặt Nạ

Xem thêm tại Ảnh Hướng Thượng >>>